قاضى احمد تتوى / آصف خان قزوينى

3390

تاريخ الفي ( فارسى )

و در اين اثنا ، قلعهء صفد مفتوح گشت و صلاح الدّين متوجّه قلعهء كوكب شد و آن را محاصره كرد . و اوّلا كس پيش اهالى آن قلعه فرستاد و ايشان را تخويف و تهديد بسيار نمود كه « اگر قلعه را بىجنگ تسليم من مىنماييد جان و مال شما را امان مىدهم ، و الّا بعد از فتح كه بىشكّ به عنايت الهى به وقوع خواهد انجاميد ، يك نفس را از شما زنده نخواهم گذاشت . » و اهالى قلعهء كوكب اعتماد بر استحكام آن قلعه كرده مطلقا از سخنان صلاح الدّين متأثر نشده شروع در جنگ كردند . و در اين اثنا ، باران به‌هم رسيد . بنابر كثرت باران سپاه صلاح الدّين چنانچه بايستى پيش نمىتوانستند رفت . آخر الأمر ، روزى كه باران بر طرف شد صلاح الدّين خود سوار شده تيرانداز و سرداران پيش انداخته بر قلعهء كوكب هجوم آورده حصار او را فرو گرفتند . فرنگان چون آن هجوم ديدند ، به قلعه درآمده دست از نگاه‌داشتن قلعه بازداشتند . و چون از مدد نيز مأيوس شده بودند ، بالضّروره كس پيش صلاح الدّين فرستاده امان خواستند . در امان دادن ايشان اكثر امراى صلاح الدّين مصلحت نمىديدند ، امّا صلاح الدّين بنابر عادتى كه داشت كه هركه از وى زنهارى مىخواست اصلا متعرّض وى نمىشد ، فى الحال جهت ايشان امان‌نامه فرستاد . و در پانزدهم شهر ذيقعده فرنگان از قلعهء كوكب فرود آمده و قلعه را تسليم صلاح الدّين كردند و خود به جانب صور رفته با فرنگان خود ملحق شدند . و در صور چندان جمعيت به‌هم رسيده بود كه از حدّ شمار و احصا بيرون بود ؛ چه ، فرنگان را صلاح الدّين با مال ايشان امان داده به قلعهء صور مىفرستاد ، و هرچند امراى او در آن باب منع مىكردند ، فايده نمىداد . آخر الأمر ، دانست كه آن همه اهمال خوب نبود ، امّا ندامت [ 154 ب ] سودى نداشت ؛ چه ، جمعيت ايشان در مدينهء صور به جايى رسيد كه صلاح الدّين از دفع ايشان عاجز آمد . باز شروع در ولايت گرفتن كردند ، چنانچه عن‌قريب تفاصيل آن مذكور مىگردد ، ان شاء اللّه تعالى . و بعد از فتح قلعهء كوكب صلاح الدّين بازگشته به بيت المقدّس آمده نماز عيد اضحى را در آن بلدهء معظّمه ادا نمود و از آنجا رفته [ به عكّا رسيد ] « 1 » و تا آخر سال آنجا اقامت نمود . و از جمله وقايع اين سال آنكه در نهم شهر جمادى الاوّل ملك انگلتير « 2 » حصن داروم را از دست سپاه صلاح الدّين گرفته خراب ساخت و بعد از آن به جانب بيت المقدّس رفت . « 3 » و سبب طمع وى اين نوبت در بيت المقدّس آن بود كه به ايشان رسيده بود كه صلاح الدّين به‌واسطهء

--> ( 1 ) . محلى كه صلاح الدّين تا آخر سال آنجا بماند در متن نيامده است . از روى متن الكامل تكميل شد . ( 2 ) . ق : ملك ملكينار . تصحيح براساس النجوم الزاهرة ( ج 6 ، ص 47 ) . وى پادشاه انگلستان « ريچارد شيردل » است . ( 3 ) . ابن اثير و ابن تغرى بردى اين واقعه را در سال 588 ه . ق . ضبط كرده‌اند . و ياقوت انهدام اين قلعه را توسط صلاح الدّين در 584 ه . ق آورده است .